Ich roque!

E precisamente para gozar das vantaxes que ten vivir nesta cidade durante o Mundial, antonte fomos á cerimonia de inauguración da Fan Fest. Boa parte do parque central de Berlín, o Tiergarten, e a súa avenida central, que vai cara ao oeste desde a mesma Porta de Brandemburgo, está pechada e dedicada a unha enorme zona de ocio, cun fato de pantallas xigantescas, postos de cervexa, de salchichas, de leberkäse e todo canto é alemán para seguir os partidos ao aire libre. A Fan Fest abre todos os días ás 11:00 da mañá, vai vibrar con cada partido e fecha sobre as dúas da madrugada cunha sesión diaria de DJs e espectáculo láser.

Na inauguración houbo diversas vellas glorias -tipo Pelé-, presenzas institucionais coma a do alcalde e algunhas actuacións musicais tan así coma a de Nelly Furtado ou a de Andrea Bocelli. O que máis me divertiu foi a canción que lle dedicaron os Sportfreunde Stiller a Roque Santa Cruz, o paraguaio xogador do Bayern. Como Cesare andaba estes días preocupado por non sei que implicacións da canción, aquí lle deixo a miña mínima gravación de móbil do momento climático da peza. Que lle ghuste.

isto é mundial

Como poden imaxinar, a estas alturas a febre é absoluta: nada escapa á presenza do Weltmeisterschaft. Nunha das cousas en que máis se nota é ne decoración de todo canto espazo público haxa. Até dos toldos dos bares penduran bandeiriñas de todos os estados participantes e algunhas estacións, coma esta de Friedrichstraße, están completamente tomadas.

Pero o que é o máximo é que travestiron a Fernsehturm, que non hai cristo que a recoñeza agora que é unha mega-bóla de fútbol.

Ryan y Charnella se hacen gallegos

Máis aventuras de americanos en Galiza.

frugal traveler

Aventuras dun americano no Barbanza:

Then we set off to explore the peninsula, from the free museum at the Castro de Neixón, site of a 2,000-year-old settlement, to the dune beach and lighthouse at Corrubedo (partly closed for preservation) and on to the Castro de Baroña, the area's largest and most impressive ancient settlement. The drive itself was marvelous — glorious green hills punctuated by villages with narrow streets and houses whose tiled walls resembled old pixilated Atari video games.

o que ten cu, ten medo

Atravesaba París no bus nocturno e subiron un par de mozotes beurs, bastante hiperactivos para as horas que eran. Lentes de sol, barbichas recortadas, camisetas con estampados prateados, aneis, colares. Sentaron no fondo e puxéronse a falar a berros, a rirse ás gargalladas, a bater nas xanelas do bus cunha enerxía e unha alegría que contrastaba fondamente co silencio avinagrado de todos os demais pasaxeiros.

Nunha determinada paraxe un deles baixou do bus. Mentres o semáforo non se puña en verde, os dous seguiron falando a berros a través do vidro. Así que arrincamos de novo, o que quedou dentro calou.

Cando chegou a súa vez de baixar do bus, o rapaz deulle ao botón e esperou a que o condutor abrise a porta. Como lle tardaba algo, berrou: "la porte, s'il te plaît!".

"S'il vous plaît...", dixo entre dentes o condutor -descendente directo de Vercingetorix-, cunha potencia de voz que só era audíbel para os que estabamos máis inmediatamente próximos a el. Pero abriu a porta.

día 7

Hoxe ás catro da mañá erguinme nun apartamento do quai de Valmy, París, e ás dez da mañá entrei a traballar con toda normalidade en Berlín, sen sequera pasar pola casa e cun nivel de rendemento que me sorprendeu incluso a min.

Entre eses dous dous momentos houbo varios medios de transporte público, pero a esta hora teño deles un recordo bastante vago, envolto nas néboas do sono. Voume deitar.

día 6 bis

Superado o trauma inicial, volvemos sobre os nosos pasos por se se produce un milagre. Recuperamos un paraugas que esqueceramos, pero da cámara nin rastro, así que seguimos cara ao Marais. Tomamos un café supermariqui e recibo unha chamada de Raoul. É catalán, amighiño de Fuegho, presentáranmo na tarde do día 2 e tamén lle fixera unhas fotos. Coméntanos que acaba de saír do hamam da mesquita e que ten que vir ao Marais por causa do traballo. Como nós estamos na Rue Ste. Croix de la Bretonnerie, quedamos para tomar outro café con el e dalgunha maneira Fuegho autoconvídase a pasar pola súa casa esa noite. Xa veredes a casa que ten, dinos, e el rise.

Deixámolo a el no traballo e imos cear a un café da praza de Sainte-Marthe. Acabamos loguiño, pillamos unha botella de licor café do Mosquito na casa de Fuegho e imos cara a casa de Raoul. Cando Fuehgo di é aquí flipo. Alí ao lado comezan unhas escaleiras que soben a Montmartre. Pero a grande sorpresa está enriba. Visc al sisè, dinos el polo interfono, e subimos no ascensor de reixa até a casa de anuncio que Raoul comparte co seu mozo actor, estes días ausente por cousas do traballo. O primeiro que facemos é saír ao balcón e alucinar co Sacré Coeur iluminado, xusto por riba das nosas cabezas. Cara o outro lado, sobre os tellados da cidade, vese sobresaír o rañaceos de Montparnasse.

O tema, a pesar do licor café e do pastel grego de sésamo e mel, acaba vindo ao rego: todos comparamos o que nos custan os nosos apartamentos en Berlín, París, Liverpool e Londres. Ai pois mira que é barato Berlín, para vivir no centro, claro, pero é que París é unha loucura, ai pero mira que o noso xardín de Londres sae no último filme de Woody Allen...

Raoul prométeme que ha vir a Berlín. E deixámolo alí soíño, baixo a protección inmediata do Sagrado Corazón.

día 6

Como Fuegho volve ter ocupacións de primeira hora, os ingleses e mais eu dedicámonos ao turismo duro. Visitamos a Ste.-Chapelle e pasamos alí dentro, fotografando, todo o tempo que nos queda até encontrarnos coa nosa anfitrioa na terraza superior do Institut du Monde Arabe. Alí arriba as vistas do centro son espectaculares e gratuítas, así que as fotos tampouco faltan. Pensando nas Crónicas fago unha foto de detalle da fachada do edificio, famosa por regular automaticamente en cada momento a entrada de luz en función da intensidade do sol.

Morremos coa fame e internámonos nas ruelas de Saint-Michel para deixarnos seducir polos prezos baixos para turistas. Falo por teléfono cun fulano que coñecín en Berlín por se quere vir tomar un café: vive co seu mozo nun apartamento do Marais e non lle estamos moi lonxe, pero hoxe está traballando fóra de París e a cousa non calla. Aínda tiro outra foto de Fuegho co fondo dos centos de restaurantes típicos, locais de falafel e gyros. Entramos nun deles, comemos a fartar e saímos en dirección ao Marais. Atravesamos a Ile de la Cité polo Boulevard du Palais e ao estarmos no medio da ponte, con toda a vista da Conciergerie, decido que hai que facer outra foto. Meto a man no peto dereito do abrigo e encontro a funda dos lentes. Meto a man no peto esquerdo do abrigo e encontro o móbil. Meto as mans nos petos do pantalón e encontro tickets usados do metro.

Tiña que ser. Ano e pico despois de que me mangasen a anterior, once meses despois de mercala, mes e medio despois de perdela e encontrala en Macedonia, roubáronme a cámara de fotos en París.

Pánchez, que descargou as que fixo con ela, debe ter no seu disco duro as últimas fotos que conservamos desa cámara. Dio-la teña en mans responsábeis. Moi boa era e moito me gustaba. Miren se era riquiña que lle tiña configurado o son e ao disparar facía: cuá!

día 5

Facendo unha selección moi básica dos nosos intereses, facemos unha visita ao Louvre, no meu caso, 16 anos despois. Malia a relativa brevidade da visita, saímos tan mallados que non podemos evitar unha cea consistente e reconstituínte. Imos á Casa do Vietnam de París e fartámonos de fideos de arroz. Desde alí corremos baixo a saraiba e gorecémonos no salón de té da mesquita. Como eu insisto, ademais de beber os tés acabamos fumando unha pipa de auga que nos mantén ocupados até as once da noite. A pipa, o fume e os pardais que veñen comer as migallas de baclava á nosa mesa ocupan a maior parte das fotos desa tarde.

día 4

Erguémonos tarde e planificamos algo o día. Fuegho ten bastante que facer, así que os ingleses e mais eu pasamos o día polo noso lado. O primeiro é recoller a cámara no hotel. O recepcionista indostaní pregúntame o meu nome e dime que si, que ten a cámara. Pero tamén me pide que escriba un recibo conforme a recollín. En français?, pregúntolle retoricamente, pero el non colle a idea, mírame como se eu fose parvo e dime oui, monsieur.

J'ai réçu..., do máis profundo do disco duro van saíndo a chorros participios irregulares, apóstrofos e acentos. Dalgunha maneira conservei a miña capacidade para escribir tres cousas en francés, pero naturalmente dubido cos ph e os f. Métoos ao chou e acerto; á fin e ao cabo o recepcionista non ten pinta de ter moita máis idea disto ca min. E efectivamente, ao final recupero a cámara.

Seguinte parada: Quartier Latin e Musée National du Moyen Age, con todos os seus vestixios xacobeos. Seguinte parada: xardín de Luxemburgo. Collemos as nosas cadeiras e sentamos alí no medio. Non paro de facer fotos, aproveitando as perspectivas que dan os grandes eixos urbanísticos da cidade. Miss White e The Sobrado falan da vida, así que saen nas fotos con moita cara de transcendencia.

Esa noite fállanos a coordinación e non nos damos encontrado con Pánchez e os outros artistas. Dado que ao outro día xa se vai de París, pídolle por SMS que me deixe a cámara na recepción do seu hotel ao meu nome. Respóndeme: Claro! Merci!

día 3

Seguimos traballando e acabamos a unha hora decente, tras a que nos despedimos satisfeitos de nós mesmos. Despois acabamos comendo nun resto auvergnat. Descubro que os franceses chámanlles rillettes aos roxóns (aprox.), entupo as arterias co confit de canard e subo a tope o meu nivel de insulina cunha tarte Tatin servida en tixola de machuco.

Esa mesma tarde baixamos todas as calorías cun concerto de garage en La Flèche d'Or. O segundo grupo gústanos máis ca o primeiro: chámanse The Hara Kee Rees, levan unha soga ao pescozo a modo de gravata e o guitarrista está como para levalo sen envolver. Hai unha xaponesa medio tola con ínfulas de Yoko Ono que sobe ao escenario vestida de coelliña de Play Boy e baila polo medio deles, pero non molesta máis do estritamente necesario e o concerto é un éxito. No tempo de cambio entre eles e o seguinte grupo, o baixista vén sentar no mesmo recanto en que estamos nós. Doulle os parabéns en alemán e agradécemo; despois repara na miña camiseta e a conversa comeza a fluír: son todos de Colonia agás o cantante, que é de Hamburgo. Levaron un tute en furgalla para chegar a París e luns teñen que estar todos de volta para traballar, pero quedaron moi contentos do concerto. Pregúntolle polas cordas ao pescozo: disque o ano pasado levaban uns traxes de estética Star Trek cos que el non estaba moi convencido. Komisch, dígolle eu. Iso mesmo era o que nos dícía todo o mundo, así que decidimos mudar, responde el. E gañaron co cambio. Ao final asínannos un disco que mercaramos e escriben nun recanto: HOLA AMIGO!

O seguinte grupo era o máis esperado polos entendidos. Polo visto, Lyres foi unha referencia para moitos até que se desfixeron. Neste concerto de París estaba previsto que volvesen tocar. Pero cando foi a súa vez os entendidos puxéronse a fungar: o cantante, cunha chaqueta verde de lentelloulas e lentes de sol, era o único represantante da formación orixinal. O resto eran os mesmos músicos holandeses do primeiro grupo, que sabían as cancións desde que eran pequenos pero que non disimulaban nada ben o timo con aquelas caras cuspidiñas ás dos seus devanceiros queixeiros, zoqueiros e muiñeiros das veigas de Roderwolde.

Liscamos aos dez minutos.

Pánchez pídeme que lle deixe a miña cámara. Quere facer fotos pola cidade e xa ma devolve ao outro día. Empréstolla sen problema.

día 2

Erguémonos cedo para traballar e comezamos con enerxía. Polo medio aparecen Miss White e The Sobrado, que chegan desde Inglaterra tras un periplo nocturno de buses e avións para completar o reencontro no exilio 2006 de ex-habitantes da Casa da Collona, rúa de San Pedro 82, 1º esquerda. Malia o cansazo, póñense ao choio e cumpren coma campións, case sen toquear nada co sono.

Unhas horas máis tarde, xa na xeira da tarde, coñezo a Ludwig, presidente dunha importante institución parisina. Xa que facer fotos forma parte das miñas atribucións dese día, sácolle un par de retratiños coa escusa das obrigas laborais. Un pouco despois véxolle peneirar a cintura e mais o cinto de D&G mentres lles explica a un par de parisinas como é iso da muiñeira. Non me resisto: con ar inocente vólvome achegar, pídolle máis explicacións sobre iso dos bailes tradicionais e finxo torpeza nun diante-detrás. Quedamos en que ao día seguinte hei acudir ao ensaio do grupo local para practicar un chisco máis, mentres el sobe os brazos e os botóns da súa camisa cinxida protestan pola presión.

The Sobrado e mais eu acabamos o día carrexando un biombo polos bulevares de París, en aras do ben común.

Topámonos con Pánchez e outros artistas galegos de primeira liña. Imos cear con eles a un restaurante hindú que nos agasalla cunha pantalla xigante e unha secuencia interminábel de videoclips musicais de Bollywood. Pánchez comenta que non trouxo cámara fotográfica.

día 1 bis

Chego a Paris no día da Ascensión e a cidade vive a relaxación dun día festivo. Vou dereitiño do aeroporto á casa de Fuegho e gozo de reencontrarme co coñecido, especialmente cando chego á beira do Canal de Saint-Martin, paso por diante dos escaparates coloridos de Antoine et Lili e espreito brevemente o interior. Alí continúa a traballar en silencio e coa mesma actitude de sempre Rambo Tímido, o empregado máis disonante que se poida imaxinar para unha tenda tan mariqui: tríceps esteroidados, pectorais anabolizados, cuadríceps hipertrofiados, parece que este rapaz vinga contra os ferros do ximnasio toda a enerxía que a súa timidez couta nas horas de traballo, durante as cales se limita a recolocar modosamente a roupa nos estantes e pórse encarnado con cada pregunta dos clientes.

Paro nun portal do quai de Valmy, marco o código da porta e entro na curra. Seguro de que Madame da Silva, a concièrge portuguesa, axexa entre as cortinas do seu cuarto, avanzo resolto até as escaleiras, subo no miniascensor ao 4º andar e peto á porta. Fuegho ábreme mentres fala por teléfono. Sorrí, dame un bico silencioso e segue falando nese código lingüístico que consiste en frases galegas entrefrebadas de múltiples comme même, donc, tout à fait, ba oue, j'sais pas, ah bon e rematadas sistematicamente por un quoi.

Pouso a mochila facendo renxer as táboas do chan e sento por alí, entre o horror vacui colorista daqueles quince metros cadrados. Dedícome a escoitar a súa prosodia retórica tipicamente francesa e lémbrome con ollos húmidos dunha noite de hai cinco anos. Estabamos no noso piso compartido da rúa de San Pedro e acabábanlle de comunicar que tiña que mudarse a París en menos de quince días. Ela non sabía absolutamente nada de francés, así que nos sentamos á mesa do meu cuarto, collemos uns papeis e púxenme a escribirlle je suis, tu es, il est, on est, vous êtes, ils sont, je voudrais, je m'appelle, galicien, galicienne, galiciens, galiciennes.

día 1

Despegamos do aeroporto de Schönefeld e o comandante comeza a falarnos en inglés: donas e cabaleiros, benvidos a este voo con destino en Nova York..., ups, perdón, París... Múltiples comentarios entre os pasaxeiros atónitos. O comandante segue explicando: desculpen, o copiloto e mais eu estabamos falando de Nova York e..., xa ven; un lapsus teno calquera. A miña compañeira de asento óllame e rimos. A seguir da inglesa, o piloto fai a súa alocución en alemán e demostra que ten o día gracioso; nun avión completamente decorado en laranxa comeza a dicir: Bo día, señoras e señores, benvidos a este voo de Germanwings...

Ao aterrarmos no aeroporto de Orly, un pequeno problema organizativo dos franceses atrasa uns minutos a apertura das portas. O comandante vólvenos falar para dar unha pequena explicación. Completamente descocado, comeza: señoras, señores, benvidos a Nova York.

Pero tanto ten. Por moito que me tenten distraer, nos últimos meses estou constantando unha tendencia crecente: canto máis voo, máis medo lle teño a voar. Por falta de costume non é, iso está claro, así que cando llo comento a Fuegho quedo moi convencido coa explicación que me dá, tirada dunha afirmación de súa nai: canto máis vello es, máis medo tes.

E será certo.

Himmelfahrt nach Paris

Para acabar coa voráxine primaveral deste ano e aproveitando que Santiago de Compostela, París e Berlín teñen máis concomitancias das esperábeis, mañá ascendo e vou á Ville Lumière.

E seguimos coas despedidas.

grazas, churri

Onte cheguei á casa ás once da noite, breado despois dun intenso día de actividades sociais, laborais e sociolaborais. Entrei no portal, abrín a caixa do correo e topei un sobre acolchado. O remite comezaba co nome de m)alicia e acababa cun entrañabilísimo Estado español que me arrincou o primeiro sorriso cansado.

Mentres abría o sobre e chamaba polo ascensor, entrou unha parella no portal. Víronme sacar un CD do sobre, viron a miña cara de sorpresa e demostraron curiosidade polo disco. Mostréillelo sorrindo, sen dicir nada. El comezou a pronunciar o que lía alí:

-De... hou..., houm...

Linlle eu o título do disco e seguinlle explicando.

-Homens heißt Männer auf Portugiesisch.

-Ach so! Singen sie denn auf Portugiesich?

-Nö..., meistens singen sie auf Galicisch, meine Sprache -aquí xa iamos entrando no ascensor.

-Bitte? Wie heißt die Sprache?

-G-a-l-i-c-i-s-c-h.

-Ach, Galiiiicisch...! Schon lange nicht mehr gehört...! -Galego...! Onde vai que non oía falar diso...!

Recoñéceo, ho, -pensei- nunca na vida oíras falar diso...

Deille ao botón do terceiro andar e el sorprendeuse de que fósemos saír no mesmo sitio.

-Sind wir also Nachbarn? -daquela somos veciños?, pregunteille. E fomos descubrindo que levabamos ano e pouco compartindo andar e corredor e nunca nos viramos diante.

Entrei na casa, descubrín os autógrafos no libreto do CD e puxen a todo dar -ou algo, á fin e ao cabo eran as once da noite- Desaparece.

auténtica auga de colonia

Atraveso toda Alemaña en tren -cun rápido cambio na estación de Colonia- para visitar de novo Marxdorf, pero por primeira vez xa non está alí Prisciliana coa súa enerxía contaxiosa para recibirme.

Vou a concertos edificantes; probo manxares variados que deixan constancia máis unha vez de que el galleto está riquísimo; encóntrome despois de tanto tempo con Pinga, tan riquiño, que se achegou directamente desde seu traballo en Luxemburgo e anuncia que o día seguinte é o día do orgullo na pequena capital do Benelux; ao día seguinte perdo a final de Eurovisión e mais o día do orgullo de Luxemburgo por ter que asistir a unha cata de viños na adega máis antiga de Alemaña, que forma parte dun hospital do camiño e ten partes romanas; énchome de riesling seco, semiseco e doce do val do Mosela, aprendo terminoloxía enolóxica alemá, descubro por fin como se fai o Eiswein; chego incluso a bailar unha breve muiñeira nocturna diante da casa natal de Marx (Karl, non Groucho) ao ritmo contundente da música turco-pop que sae do local de Döner que hai alí ao lado.

Pero paso por diante da casa de Prisciliana, véxolle luz no cuarto e sei que xa non pode ser dela.

De súpeto, todo en Marxdorf comeza a soarme a despedida.